ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ
Συνεχίζεται η πολιτική κρίση στη Ρουμανία και μετά την επιστροφή του Μπασέσκου στη ρουμανική Προεδρία,, έπειτα από την επίσημη επικύρωση των αποτελεσμάτων του δημοψηφίσματος μομφής της 19ης Μαΐου, από το Συνταγματικό Δικαστήριο. Τον Ιανουάριο το αντιπολιτευόμενο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (PSD) με τη στήριξη των υπερεθνικιστών από το Κόμμα Μεγαλύτερης Ρουμανίας και το Συντηρητικό Κόμμα, κατηγόρησαν τον Μπασέσκου για παραβίαση του Συντάγματος, μεροληπτική συμπεριφορά και άρνηση να επικυρώσει τους διορισμούς υπουργών.
Παρά την ύπαρξη προηγούμενης απόφασης του συνταγματικού δικαστηρίου η οποία έκρινε ότι δεν είχε παραβιάσει το σύνταγμα, το Κοινοβούλιο στις 19 Απριλίου υπερψήφισε την απομάκρυνση του Προέδρου Τραϊάν Μπασέσκου. Συνολικά, 322 νομοθέτες υπερψήφισαν την απομάκρυνση του Μπασέσκου, ενώ 108 νομοθέτες καταψήφισαν τη μομφή. Μεγάλο μέρος των νομοθετών που ψήφισαν υπέρ της απομάκρυνσης ήταν μέλη του κυβερνώντος συνασπισμού Φιλελεύθερο Κόμμα-Ουγγρική Ένωση, οι οποίοι ένωσαν τις δυνάμεις τους με την αντιπολίτευση. Τον πρόεδρο στήριξαν κοινοβουλευτικά μέλη από το Δημοκρατικό Κόμμα (DP) του Μπασέσκου και από το Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα του πρώην Πρωθυπουργού Τεοντόρ Στολογιάν.
Ωστόσο , το ρουμανικό Σύνταγμα ορίζει ότι ο πρόεδρος μπορεί να καθαιρεθεί μόνο κατόπιν δημοψηφίσματος και υπό την προϋπόθεση ότι το ποσοστό των ψηφοφόρων που θα ταχθεί υπέρ της αποκαθήλωσής του ξεπερνάει το 50%. Στο δημοψήφισμα μομφής που ακολούθησε εναντίον του στις 19 Μαΐου ο Μπασέσκου βγήκε νικητής, με ψήφους 74,3% (5.6 εκατ.) υπέρ της επιστροφής του στο αξίωμα, ενώ το 25% περίπου ψήφισε υπέρ της απομάκρυνσης του.
Μετά τη θριαμβευτική νίκη του ο Μπασέσκου δήλωσε "βρισκόμαστε μπροστά σε ένα γεγονός το οποίο δεν μπορεί πλέον να αναλυθεί από τους πολιτικούς στην τηλεόραση. Αυτή τη στιγμή, βρισκόμαστε μπροστά σε ένα γεγονός το οποίο επιβλήθηκε από την ψήφο του Ρουμανικού λαού. Καλώ το Ρουμανικό Κοινοβούλιο να συνεργαστεί σύμφωνα με τη σημερινή ψήφο του Ρουμανικού λαού» Ο ίδιος ανέφερε ότι ο βασικός λόγος της σύγκρουσής του με το Κοινοβούλιο ήταν η πρόθεσή του να προστατεύσει το δικαστικό σώμα από πολιτικές παρεμβάσεις.( Southeast European Times).
Η πολιτική κρίση όμως δεν τελείωσε στο δημοψήφισμα. Η κατάσταση είχε ήδη επιδεινωθεί όταν το Εθνικό Φιλελεύθερο Κόμμα του Πρωθυπουργού Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου ανέτρεψε τους Δημοκρατικούς του Προέδρου Τραϊάν Μπασέσκου από τον κυβερνών συνασπισμό και συγκρότησε νέα συμμαχία με τη Δημοκρατική Ένωση των Ούγγρων στη Ρουμανία. Το πρόβλημα όμως είναι ότι η νέα κυβέρνηση είναι μειοψηφική και στηρίζεται στα κόμματα της αντιπολίτευσης, ιδιαίτερα στο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, συμβάλλοντας περαιτέρω στη πολιτική αστάθεια .
Επομένως, σύμφωνα με αναλυτές, καθοριστικό στοιχείο για την εξέλιξη της πολιτικής κρίσης θα είναι ο βαθμός αντιπαράθεση μεταξύ του Μπασέσκου και του Πρωθυπουργού της Ρουμανίας Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου. Η κόντρα μεταξύ των δυο ανδρών ξεκίνησε πέρυσι όταν ο Πρόεδρος της Ρουμανίας κατηγόρησε τον πρωθυπουργό ότι ανέχεται τη διαφθορά ακόμη και μέσα στο υπουργείο συμβούλιο. Η Ρουμανία είναι πρωταθλήτρια της διαφθοράς στην ΕΕ με κρούσματα να παρουσιάζονται ακόμη και στις υψηλότερες βαθμίδες της δημόσιας διοίκησης.
Στις 30 Μαΐου ο Πρόεδρος της Ρουμανίας ζήτησε στο Κοινοβούλιο την παραίτηση του υπουργικού συμβουλίου, ως πρώτο βήμα για τη διενέργεια πρόωρων εκλογών. Σύμφωνα με τον ίδιον, εφόσον το δημοψήφισμα μομφής εναντίον του δεν πέτυχε το σκοπό του πρόσθεσε ότι απέτυχε και ο συνασπισμός που τάσσεται εναντίον του.
Στις 4 Ιουνίου το Δημοκρατικό Κόμμα (PD) του Μπασέσκου εισηγήθηκε μομφή μη εμπιστοσύνης εναντίον της μειοψηφικής κυβέρνησης του Πρωθυπουργού Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου, μετά από δυο αποτυχημένες προσπάθειες. η οποία αναμένεται να συζητηθεί και να ψηφιστεί από το κοινοβούλιο στις 10 Ιουνίου.
Η παρατεταμένη κατάσταση στη Ρουμανία έχει αντίκτυπο και στην οικονομία της χώρας. Πρόσφατη έκθεση της Ernst and Young αναφέρει σχετικά ότι παρά το μεγάλο ενδιαφέρον που δείχνουν για τη Ρουμανία, πολλές επιχειρήσεις ανησυχούν για την αστάθεια που επικρατεί. Για την κατάσταση ανησυχεί και ο Πρεσβευτής των ΗΠΑ Νικόλας Τάουμπμαν, ο οποίος πρόσφατα δήλωσε «πρέπει να είμαστε ρεαλιστές και να παραδεχθούμε ότι η πρόσφατη πολιτική αναταραχή στο Βουκουρέστι έχει προκαλέσει αμφιβολίες πέρα από τα σύνορα της Ρουμανίας σχετικά με το αν αυτή τη στιγμή αποτελεί τη σωστή περιοχή για επιδίωξη επενδυτικών ευκαιριών. Ο κόσμος στον ιδιωτικό και κυβερνητικό τομέα κάνουν πολλές ερωτήσεις σχετικά με τη Ρουμανία, προσπαθώντας να κατανοήσουν την πορεία της χώρας», και συνέχισε «αυτό που γνωρίζω με βεβαιότητα είναι πως είναι πολύ σημαντικό για τη Ρουμανία να συνεχίσει να σημειώνει πρόοδο σε σημαντικούς τομείς όπως η μεταρρύθμιση του δικαστικού σώματος και η καταπολέμηση της διαφθοράς. Εάν χάσει το δρόμο της σε αυτές τις μεταρρυθμίσεις δεν θα στείλει σωστό σήμα στους συνεργάτες της Ρουμανίας».
Επίσης, λόγω της κρίσης ο Πρωθυπουργός των Φιλελεύθερων Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου ανέβαλε τις πρώτες εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στη Ρουμανία μέχρι το δεύτερο εξάμηνο του έτους. Σύμφωνα με τον Ταριτσεάνου «η ύπαρξη ακατάλληλου εγχώριου πολιτικού κλίματος θα παρεμποδίσει το σοβαρό διάλογο για Ευρωπαϊκά ζητήματα στην εκστρατεία σχετικά με την εκλογή των 35 Ρουμάνων Ευρωβουλευτών».
Παρά την ύπαρξη προηγούμενης απόφασης του συνταγματικού δικαστηρίου η οποία έκρινε ότι δεν είχε παραβιάσει το σύνταγμα, το Κοινοβούλιο στις 19 Απριλίου υπερψήφισε την απομάκρυνση του Προέδρου Τραϊάν Μπασέσκου. Συνολικά, 322 νομοθέτες υπερψήφισαν την απομάκρυνση του Μπασέσκου, ενώ 108 νομοθέτες καταψήφισαν τη μομφή. Μεγάλο μέρος των νομοθετών που ψήφισαν υπέρ της απομάκρυνσης ήταν μέλη του κυβερνώντος συνασπισμού Φιλελεύθερο Κόμμα-Ουγγρική Ένωση, οι οποίοι ένωσαν τις δυνάμεις τους με την αντιπολίτευση. Τον πρόεδρο στήριξαν κοινοβουλευτικά μέλη από το Δημοκρατικό Κόμμα (DP) του Μπασέσκου και από το Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα του πρώην Πρωθυπουργού Τεοντόρ Στολογιάν.
Ωστόσο , το ρουμανικό Σύνταγμα ορίζει ότι ο πρόεδρος μπορεί να καθαιρεθεί μόνο κατόπιν δημοψηφίσματος και υπό την προϋπόθεση ότι το ποσοστό των ψηφοφόρων που θα ταχθεί υπέρ της αποκαθήλωσής του ξεπερνάει το 50%. Στο δημοψήφισμα μομφής που ακολούθησε εναντίον του στις 19 Μαΐου ο Μπασέσκου βγήκε νικητής, με ψήφους 74,3% (5.6 εκατ.) υπέρ της επιστροφής του στο αξίωμα, ενώ το 25% περίπου ψήφισε υπέρ της απομάκρυνσης του.
Μετά τη θριαμβευτική νίκη του ο Μπασέσκου δήλωσε "βρισκόμαστε μπροστά σε ένα γεγονός το οποίο δεν μπορεί πλέον να αναλυθεί από τους πολιτικούς στην τηλεόραση. Αυτή τη στιγμή, βρισκόμαστε μπροστά σε ένα γεγονός το οποίο επιβλήθηκε από την ψήφο του Ρουμανικού λαού. Καλώ το Ρουμανικό Κοινοβούλιο να συνεργαστεί σύμφωνα με τη σημερινή ψήφο του Ρουμανικού λαού» Ο ίδιος ανέφερε ότι ο βασικός λόγος της σύγκρουσής του με το Κοινοβούλιο ήταν η πρόθεσή του να προστατεύσει το δικαστικό σώμα από πολιτικές παρεμβάσεις.( Southeast European Times).
Η πολιτική κρίση όμως δεν τελείωσε στο δημοψήφισμα. Η κατάσταση είχε ήδη επιδεινωθεί όταν το Εθνικό Φιλελεύθερο Κόμμα του Πρωθυπουργού Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου ανέτρεψε τους Δημοκρατικούς του Προέδρου Τραϊάν Μπασέσκου από τον κυβερνών συνασπισμό και συγκρότησε νέα συμμαχία με τη Δημοκρατική Ένωση των Ούγγρων στη Ρουμανία. Το πρόβλημα όμως είναι ότι η νέα κυβέρνηση είναι μειοψηφική και στηρίζεται στα κόμματα της αντιπολίτευσης, ιδιαίτερα στο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, συμβάλλοντας περαιτέρω στη πολιτική αστάθεια .
Επομένως, σύμφωνα με αναλυτές, καθοριστικό στοιχείο για την εξέλιξη της πολιτικής κρίσης θα είναι ο βαθμός αντιπαράθεση μεταξύ του Μπασέσκου και του Πρωθυπουργού της Ρουμανίας Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου. Η κόντρα μεταξύ των δυο ανδρών ξεκίνησε πέρυσι όταν ο Πρόεδρος της Ρουμανίας κατηγόρησε τον πρωθυπουργό ότι ανέχεται τη διαφθορά ακόμη και μέσα στο υπουργείο συμβούλιο. Η Ρουμανία είναι πρωταθλήτρια της διαφθοράς στην ΕΕ με κρούσματα να παρουσιάζονται ακόμη και στις υψηλότερες βαθμίδες της δημόσιας διοίκησης.
Στις 30 Μαΐου ο Πρόεδρος της Ρουμανίας ζήτησε στο Κοινοβούλιο την παραίτηση του υπουργικού συμβουλίου, ως πρώτο βήμα για τη διενέργεια πρόωρων εκλογών. Σύμφωνα με τον ίδιον, εφόσον το δημοψήφισμα μομφής εναντίον του δεν πέτυχε το σκοπό του πρόσθεσε ότι απέτυχε και ο συνασπισμός που τάσσεται εναντίον του.
Στις 4 Ιουνίου το Δημοκρατικό Κόμμα (PD) του Μπασέσκου εισηγήθηκε μομφή μη εμπιστοσύνης εναντίον της μειοψηφικής κυβέρνησης του Πρωθυπουργού Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου, μετά από δυο αποτυχημένες προσπάθειες. η οποία αναμένεται να συζητηθεί και να ψηφιστεί από το κοινοβούλιο στις 10 Ιουνίου.
Η παρατεταμένη κατάσταση στη Ρουμανία έχει αντίκτυπο και στην οικονομία της χώρας. Πρόσφατη έκθεση της Ernst and Young αναφέρει σχετικά ότι παρά το μεγάλο ενδιαφέρον που δείχνουν για τη Ρουμανία, πολλές επιχειρήσεις ανησυχούν για την αστάθεια που επικρατεί. Για την κατάσταση ανησυχεί και ο Πρεσβευτής των ΗΠΑ Νικόλας Τάουμπμαν, ο οποίος πρόσφατα δήλωσε «πρέπει να είμαστε ρεαλιστές και να παραδεχθούμε ότι η πρόσφατη πολιτική αναταραχή στο Βουκουρέστι έχει προκαλέσει αμφιβολίες πέρα από τα σύνορα της Ρουμανίας σχετικά με το αν αυτή τη στιγμή αποτελεί τη σωστή περιοχή για επιδίωξη επενδυτικών ευκαιριών. Ο κόσμος στον ιδιωτικό και κυβερνητικό τομέα κάνουν πολλές ερωτήσεις σχετικά με τη Ρουμανία, προσπαθώντας να κατανοήσουν την πορεία της χώρας», και συνέχισε «αυτό που γνωρίζω με βεβαιότητα είναι πως είναι πολύ σημαντικό για τη Ρουμανία να συνεχίσει να σημειώνει πρόοδο σε σημαντικούς τομείς όπως η μεταρρύθμιση του δικαστικού σώματος και η καταπολέμηση της διαφθοράς. Εάν χάσει το δρόμο της σε αυτές τις μεταρρυθμίσεις δεν θα στείλει σωστό σήμα στους συνεργάτες της Ρουμανίας».
Επίσης, λόγω της κρίσης ο Πρωθυπουργός των Φιλελεύθερων Καλίν Ποπέσκου Ταριτσεάνου ανέβαλε τις πρώτες εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στη Ρουμανία μέχρι το δεύτερο εξάμηνο του έτους. Σύμφωνα με τον Ταριτσεάνου «η ύπαρξη ακατάλληλου εγχώριου πολιτικού κλίματος θα παρεμποδίσει το σοβαρό διάλογο για Ευρωπαϊκά ζητήματα στην εκστρατεία σχετικά με την εκλογή των 35 Ρουμάνων Ευρωβουλευτών».
